Кілтті сөздер

адам құқықтары
ислам
шариғи кепілдіктер
ислам заңнамасы
адам қадір-қасиеті

Дәйексөздерді қалай жазу керек

Эль-Саид Джабара M. (2026). ИСЛАМ ҚҰҚЫҒЫНДАҒЫ АДАМ ҚҰҚЫҚТАРЫН ҚАМТАМАСЫЗ ЕТУ ИНСТИТУТТАРЫ МЕН ҚҰРАЛДАРЫ. ИСЛАМТАНУ ЗЕРТТЕУЛЕРІ, 1(9). https://doi.org/10.63727/ris202691-5

Аңдатпа

Бұл мақала исламдағы адам құқықтарының кепілдіктері мәселесін ислам өркениетінің құқықтық және моральдық құрылымдарының негізгі өзектерінің бірі ретінде қарастырады. Зерттеу ислам діні адамды қорғау мен оның қадір-қасиетін сақтау мақсатында негіздеген құқықтық және құндылықтық жүйені талдау арқылы жүргізіледі. Мақаланың мақсаты – құқықтарды міндеттермен байланыстыру және оларды құдайлық жүктеме мен шариғи жауапкершіліктің ажырамас бөлігі ретінде қарастыру арқылы адам құқықтарын қамтамасыз ететін шариғи және институционалдық тетіктерді айқындау.

Зерттеуде ислам адам құқықтарын қорғаудың төрт өзара байланысты деңгейін бекіткендігі көрсетіледі: жеке адам деңгейі, қоғам деңгейі, мемлекет деңгейі және адам құқықтарының бұзылуын болдырмауға, бейбітшілік пен әділеттілікті нығайтуға бағытталған аймақтық немесе халықаралық ынтымақтастық деңгейі. Сонымен қатар, исламдағы негізгі кепілдіктер ретінде ислам шариғатының кешенділігі, діни ар-ождан бақылауы, сот әділеттілігін қамтамасыз ету және әділет орнатуда үмбеттің ұжымдық жауапкершілік қағидасы қарастырылады. Бұл кепілдіктер тек құқықтық өлшеммен шектелмей, адамға құрмет көрсету мәдениетін нығайтатын және шариғаттың мақсаттарын жүзеге асыратын моральдық әрі әлеуметтік қырларды да қамтиды. Осылайша, исламдық жүйе еркіндік пен жауапкершілікті, жеке құқықтар мен қоғамдық мүддені үйлестіретін теңгерімді модель ұсынады.

https://doi.org/10.63727/ris202691-5